Ga verder naar de inhoud
Artikel Pril ouderschap Ouderschapsdruk Psychische kwetsbaarheid Sociale spiegels Therapeutische positionering

Onze blikken doen ertoe Over pril ouderschap bij psychische kwetsbaarheid

Nathalie Drooghmans

Nicky Van Havere

Baert, D. (1989). ‘Geen wonder met zo’n ouders’, over sociale perspectieven en opvoeding. Systeemtheoretisch Bulletin, 8(4). 
Cottyn, L. (2005). Veerkracht bevorderen bij ouders die ook psychisch ziek zijn. Systeemtheoretisch Bulletin, 23(2), 103–122. 
Cottyn, L. (2006). Over de lastige verbinding tussen hechtingstheorie en systeemtheorie. Systeemtheoretisch Bulletin, 24, 293–304. 
Cottyn, L. (2017). Rotjeugd. Een pedagogisch perspectief op straffen en belonen. Systeemtheoretisch Bulletin, 35(3), 423–428. 
De Mol, J. (2011). Waarom broers en zussen zo verschillend zijn ... 20 jaar later. Systeemtheoretisch Bulletin, 29(2), 261–272. 
Dotti Sani, G. M., & Treas, J. (2016). Educational gradients in parents’ childcare time across countries, 1965–2012. Journal of Marriage and Family, 78(4), 1083–1096. https://doi.org/10.1111/jomf.12305 
Dunn, J., & Plomin, R. (1991). Why are siblings so different? The significance of differences in sibling experiences within the family. Family Process, 30(3), 271–283. https://doi.org/10.1111/j.1545-5300.1991.00271.x 
Harris, J. R. (2009). The nurture assumption: Why children turn out the way they do. Free Press. 
Hinshaw, S. P. (2005). The stigmatization of mental illness in children and parents: Developmental issues, family concerns, and research needs. The Journal of Child Psychology and Psychiatry, 46(7), 714–734. doi:10.1111/j.14697610.2005.01456.x 
Hoek, M. (2015). Wat heet (nog) ouderbegeleiding. ‘Ik ben niet zo’n zorgeloze moeder’. Ouderschapskennis, 18(2), 143–164. 
Hoek (2010). Ouderschapsgroei van beginnende ouders. Van besef van verantwoordelijk zijn tot ‘goede ouder’-ervaringen. Ouderschap & Ouderbegeleiding, 13(1), 27–38. 
Keller, H. (2002). The myth of attachment theory: A critical understanding for multicultural societies. Routledge. 
Keller, H., & Chaudhary, N. (2017). Is the mother essential for attachment? Models of care in different cultures. In H. Keller & K. A. Bard (Eds.), The cultural nature of attachment: Contextualizing relationships and development (pp. 109–138). MIT Press. https://doi.org/10.7551/mitpress/11425.003.0007 
Lam, C. M., & Kwong, W. M. (2012). The “paradox of empowerment” in parent education: A reflexive examination of parents’ pedagogical expectations. Family relations, 61(1), 65–74. 
Mattheeuws, A. (1983). Omtrent sociale perspectieven. Systeemtheoretisch Bulletin, 1(3), 13–25. 
Mattheeuws, A. (1990). Het spel der vanzelfsprekendheden. Systeemtheoretisch Bulletin, 9(4), 255–287. 
Noens, P., & Ramaekers, F. (2023). Hoe de eerste 1000 dagen de rest van jouw leven bepalen. Een pedagogisch essay. Systeemtheoretisch Bulletin, 41(2), 171–192. 
Peterson, B. (2015, 10 mei). The effects of ‘parenting’ on child-rearing. The Boston Globe. https://www.bostonglobe.com/ideas/2015/05/09/the-effects-parenting-child-rearing/2V1W0g4gYGcouAGki40ScL/story.html 
Pol, M. C. (2021). Is het al zeven uur? Mijn jaar als thuisblijfmoeder. Pluim. Ramaekers, S., & Suissa, J. (2013) Goed ouderschap. Een andere kijk op op-voeden. Garant. 
Sandberg, J. F., & Hofferth, S. L. (2001). Changes in children’s time with parents: United States, 1981–1997. Demography, 38(3), 423–436. 
Savenije, A., van Lawick, J., & Reijmers, E. (2023). De positionering van de hulpverlener. In A. Savenije, J. van Lawick, & E. T. M. Reijmers (Red.), Systemisch werken, een relationeel kompas voor hulpverleners (pp. 93–103). de Tijdstroom. 
Slade, M. (2009). Personal recovery and mental illness: A guide for mental health professionals. Cambridge University Press. 
Solantaus, T., Reupert, A., & Maybery, D. (2015). Working with parents who have a psychiatric disorder. In A. Reupert, D. Maybery, J. Nicholson, M. Göp-fert, & M. V. Seeman (Eds.), Parental psychiatric disorder: Distressed parents and their families (3rd ed., pp. 238–247). Cambridge University Press. 
Stoop, N. (2017). Blinde vlek of kans? Ouderschap en psychiatrie. Ouderschapskennis, 20(2), 6–13. 
Todd, E. S., & Higgins, S. (1998). Powerlessness in professional and parent partnership. British Journal of Sociology of Education, 19, 227–236. https://doi.org/10.1080/0142569980190205 
Van Daele, M. (2005). De vele gezichten van het belang van het kind. Tijdschrift voor familietherapie, 2(3), 195–216. 
Van den Berge, L. (2011). Beelden van ouderondersteuning: van infantilisering naar een rijke opvatting van zorg. Systeemtheoretisch Bulletin, 29(3), 243–259. 

Van Havere, N. (2024). Onze blikken doen ertoe: Over pril ouderschap bij psychische kwetsbaarheid. Systeemtheoretisch Bulletin, 42(3), 361–382.

Dit artikel vertrekt van mijn hulpverleningservaringen met (jong)volwassenen met psychische moeilijkheden die moeder of vader zijn geworden en in de periode van pril ouderschap vastlopen.1 Ik vertrek van het idee dat deze jonge kwetsbare ouders, en de hulpverleners die met hen aan de slag gaan, zich in een spanningsveld bewegen. Een ongekend terrein waar heel wat destructieve fenomenen kunnen ontstaan: weerstand van ouders, misverstanden, wantrouwen van hulpverleners en een dreigend verlies van het gevoel competent te zijn als ouder. De wijze waarop naar ‘goed ouderschap’ wordt gekeken speelt hierbij een grote rol.
In deze bijdrage hou ik een pleidooi voor een permanente reflectie op sociale spiegels over ouderschap bij psychische kwetsbaarheid, zowel in de gesprekken met ouders als door de hulpverlener zelf. Dergelijke sociale spiegels hebben niet alleen invloed op de manier waarop de hulpverleningsrelatie vorm krijgt. Ze kleuren ook de vragen en bezorgdheden van ouders en van hun omgeving. Sensitiviteit voor deze spiegels en het samen met ouders onderzoeken van de effecten van ‘de blikken van anderen’ draagt bij aan een meer effectieve hulpverlening.

Al abonnee?

Meld je aan om dit artikel te lezen. Heb je nog geen account, dan kun je je registreren als abonnee.

Gerelateerde artikelen

Ga naar alle artikelen
Redactioneel
Ellen Reijmers
Artikel
Voor abonnees
Nathalie Drooghmans
Artikel
Voor abonnees
Hadewijch Blockeel, Linus Vanlaere