Ga verder naar de inhoud
Artikel Morele ongehoorzaamheid Zorgethiek Onderwijspraktijk Verpleegkunde Moed Regelgeving

Vanuit de tranen van de ander niet verdrinken in het systeem

Relationele ongehoorzaamheid van hulpverleners en hoe onderwijs hierbij een rol kan spelen

Hadewijch Blockeel
Linus Vanlaere

Baart, A. (2016). Over de nieuwe regels, gehoorzaamheid en verstandigheid. Reflecties bij het kwaliteitskader ouderenzorg in ontwikkeling. Stichting Presentie. 
Bakker-Klein, J. (2020). Vakmanschap in tijden van corona. Zorg+Welzijn, 26(5), 19. https://doi.org/10.1007/s41185-020-1027-0
Boal, A. (1979). Theatre of the oppressed. Theatre Communications Group. 
Boal, A. (1995). The rainbow of desire: The Boal method of theatre and therapy. Routledge. 
Campert, R. (1970). Betere tijden. De Bezige Bij. 
Dronker, F., & Dijkshoorn, P. (2010). Een kritische professional zoekt de samenwerking zelf wel op. Kind en adolescent praktijk, 9, 118–122. https://doi.org/10.1007/BF03088875 
Freire, P. (1976). Pedagogie van de onderdrukten. Uiteenzetting van zijn visie op onderwijs. Anthos. (Origineel werk gepubliceerd in 1970) 
Grossman, V. (2024). Leven & Lot. Balans. (Vertaling uit het Russisch door Froukje Slofstra; Origineel werk gepubliceerd in 1959) 
Habermas, J. (1999). Kommunikasjon, handling, moral og rett, the theory of Communicatove action. Tano Aschehoug. 
Kelly, J., & Ahern, K. (2009). Preparing nurses for practice: A phenomenological study of the new graduate in Australia. Journal of Clinical Nursing, 18(6), 910–918. https://doi.org/10.1111/j.1365-2702.2008.02308.x 
Koch, H. (2023). Ga je erover schrijven? Ambo Anthos. 
Kunneman, H. (2007). Sociaal werk als laboratorium voor normatieve professionalisering. Ethische Perspectieven, 17(2), 92–107. https://doi.org./10.2143/EPN.17.2.2021729 
Levinas, E. (1994). Liberté et commandement; Transcendance et hauteur. Fata Morgana. 
Martinsen, K. (2005). Conversation, professional judgement and evidence. Akribe. 
Mortier, E. (2024). Een kleine filosofie van grote emoties, liefde. Pelckmans. 
Perron, A. (2013). Nursing as ‘disobedient’ practice: Care of the nurse’s self, parrhesia, and the dismantling of a baseless paradox. Nursing Philosophy, 14(3), 154–167. https://doi.org/10.1111/nup.12015 
Strandås, M., Wackerhausen, S., & Bondas, T. (2019). Gaming the system to care for patients: A focused ethnography in Norwegian public home care. BMC Health Services Research, 19, 121. https://doi.org/10.1186/s12913-019-3950-3 
Vanlaere, L., & Burggraeve, R. (2013). Gekkenwerk, kleine ondeugden voor zorgdragers. Lannoo. 
Vanlaere, L., & Burggraeve, R. (2020). Ondeugende zorg, humor in gekkenwerk. Lannoo. 
Vanlaere, L., Burggraeve, R., & Janssens De Bisthoven, N. (2017). Gekkenwerk, kleine ondeugden voor leraren. Lannoo Campus.

Blockeel, H., & Vanlaere, L. (2024). Vanuit de tranen van de ander niet verdrinken in het systeem: Relationele ongehoorzaamheid van hulpverleners en hoe onderwijs hierbij een rol kan spelen. Systeemtheoretisch Bulletin, 42(3), 397–415.

De corona-epidemie en de toenemende regelgeving in de zorg heeft ons doen nadenken over het belang van ongehoorzaamheid van hulpverleners, het handelen en/of het spreken vanuit het geraakt-zijn door het (onzichtbare) lijden van mensen. Deze bijdrage is een pleidooi om de ongehoorzaamheid van hulpverleners te versterken, wat al in de opleiding kan beginnen. Doorheen  ervaringsgerichte en creatieve methodieken kunnen studenten leren om verschillende perspectieven in te nemen en hiermee te spelen. Doorheen het ontdekken van een ongehoorzaamheidsstijl die passend is bij wie elk van hen als hulpverlener is, en met bijzondere aandacht voor het effect hiervan op de ander, ervaren hulpverleners manoeuvreer- en ademruimte, wat ervoor zorgt dat ze hun engagement in hun zorg, maar ook hun werkplezier behouden en zelfs terugvinden.

Al abonnee?

Meld je aan om dit artikel te lezen. Heb je nog geen account, dan kun je je registreren als abonnee.

Gerelateerde artikelen

Ga naar alle artikelen